Wanneer je wordt gedagvaard voor de Politierechtbank spreekt de Politierechter vaak meteen de straf uit. In een minderheid van de gevallen wordt de zaak kort in beraad genomen. De Politierechter spreekt de straf uit, waarna de veroordeelde partij enkele weken later plots een afrekening ontvangt van de FOD Financiën die veel hoger ligt. De oorzaak? Tal van verhogingen, bijdragen aan fondsen en gerechtskosten. Lees hieronder verder voor een duidelijk overzicht.

Wat zijn de gerechtskosten bij de Politierechtbank?


Wanneer je wordt gedagvaard voor de Politierechtbank spreekt de Politierechter vaak meteen de straf uit. In een minderheid van de gevallen wordt de zaak kort in beraad genomen. De Politierechter spreekt de straf uit, waarna de veroordeelde partij enkele weken later plots een afrekening ontvangt van de FOD Financiën die veel hoger ligt. De oorzaak? Tal van verhogingen, bijdragen aan fondsen en gerechtskosten. Lees hieronder verder voor een duidelijk overzicht.


De Geldboete en de opdeciemen

De geldboete die de Politierechter ter zitting uitspreekt moet in de eerste plaats steeds vermenigvuldigd worden met de opdeciemen. De opdeciemen worden in het Belgisch strafrecht gebruikt om de wettelijk bepaalde geldboeten periodiek aan te passen aan de muntontwaarding. Zo zal de boete ‘even zwaar’ moeten aanvullen als jaren geleden.

De programmawet van 25.12.2016 (BS 29.12.2016) verhoogde de opdeciemen op strafrechtelijke geldboeten het meest recent. Dit had tot gevolg dat de geldboeten vanaf 1 januari 2017 vermenigvuldigd moeten worden met 8 in plaats van met 6.

Als u ter zitting dus een boete van € 10 werd opgelegd, betekent dit eigenlijk een boete van €10 x 8 = € 80.

Het is steeds mogelijk dat een gedeelte van die geldboete geheel of gedeeltelijk met uitstel werd uitgesproken. Zie hiervoor uitstel en opschorting.


Bijdrage slachtofferfonds

Volgens artikel 29 van de wet van 1 augustus 1985 dient elke beklaagde die wordt veroordeelt tot een criminele of correctionele straf een bijkomende bijdrage van € 25 (x8) te betalen voor het 'Fonds tot hulp aan de slachtoffers van opzettelijke gewelddaden en aan de occasionele redders'. Verder genoemd het 'Slachtofferfonds'.

Slachtoffers van opzettelijke gewelddaden waarbij de dader bijvoorbeeld onbekend is of onvermogend blijkt, kunnen beroep doen op het fonds om schadevergoeding te bekomen voor de geleden schade.

In het verkeersrecht heeft dit tot gevolg dat wanneer de beklaagde veroordeeld wordt tot een boete van minimum € 26 (x8 opdeciemen) of meer, hij bijkomend zal worden veroordeeld tot de bijdrage aan het Slachtofferfonds.

De bijdrage betreft 25 Euro, opnieuw te vermenigvuldigen met 8 (opdeciemen). Dit komt neer op een extra bijdrage van 200 Euro per geldboete.


Het fonds voor 'Juridische tweedelijnsbijstand'.

Naast de bijdrage tot het Slachtofferfonds legt de Politierechter vanaf 1 mei 2017 bij elke veroordeling nog een bijkomende betaling op van € 20 die zal dienen als bijdrage aan het begrotingsfonds voor juridische tweedelijnsbijstand.

Dit fonds is opgericht voor rechtszoekende die zich geen advocaat kunnen veroorloven en beroep doen op het 'pro-deo systeem'.

In burgerlijke zaken moet de eisende partij het bedrag betalen. De rechtbank zal bepalen wie finaal instaat voor de bijdrage. In strafrechtelijke zaken zoals bij de Politierechtbank moet elke veroordeelde de bijdrage betalen.

Zie hiervoor de wet van 19 maart 2017 tot oprichting van een begrotingsfonds voor juridische tweedelijnsbijstand en het bijhorende uitvoeringsbesluit van 26 april 2017.


Gerechtskosten (dagvaardingskosten)

Uiteraard zal u als dader ook dienen in te staan voor de gemaakte gerechtskosten zoals de kosten voor de dagvaarding door het Openbaar Ministerie. Deze kosten verschillen van dossier tot dossier, maar kunnen gemiddeld worden geschat op +- € 80. Deze kosten kan u in principe wel recupereren bij uw rechtsbijstandsverzekeraar.

Als u verzet of hoger beroep wil aantekenen lopen deze kosten uiteraard hoger op. Zo zal u bij verzet zelf de dagvaardingskost van de deurwaarder moeten betalen. De rechtsbijstand komt hier in principe slechts tussen indien u overmacht aantoont voor uw afwezigheid op de eerste zitting.

Ook voor om Hoger Beroep in te stellen zal u rolrechten moeten betalen. Deze bedragen op heden € 100 voor de Rechtbank van Eerste Aanleg.


Opsomming voorbeeld

Indien u voor een snelheidsovertreding voor de Politierechtbank diende te verschijnen en de Politierechter sprak ter zitting een boete uit van € 50, dan komt dit in de praktijk neer op:


Soort kost € EUR
Boete € 50 x 8 opdeciemen = € 400
Bijdrage slachtofferfonds € 25 x 8 = € 200
Fonds Juridische Tweedelijnsbijstand € 20
Gerechtskosten € 80
Totaal € 700

Zo is het te verklaren dat het uiteindelijke bedrag dat ingevorderd wordt, veel hoger ligt dat de uitgesproken boete ter zitting. Het is aan Justitie om hierover meer duidelijkheid te verschaffen bij de burger. Een belangrijke les hieruit is dat u best steeds uw onmiddellijke inning of minnelijke schikking betaalt. Zo niet kan u worden gedagvaard en zullen daar vele kosten bijkomen.