Heeft u een dagvaarding ontvangen om voor de rechtbank te verschijnen? Dan is uw persoonlijke aanwezigheid op de dag van de zitting niet verplicht. De rechter zal dan uitspraak doen bij verstek. Je kan je ook perfect laten vertegenwoordigen door een advocaat. Wil je toch jezelf verdedigen? Lees dan zeker volgende aandachtspunten.

Zonder advocaat naar de Rechtbank? Hoe jezelf te verdedigen voor de Politierechtbank.


Aanwezigheid verplicht?

Heeft u een dagvaarding ontvangen om voor de rechtbank te verschijnen? Dan is uw persoonlijke aanwezigheid op de dag van de zitting niet verplicht. De rechter zal dan uitspraak doen bij verstek. Hiernaast kan u zich ook laten vertegenwoordigen door je advocaat, het vonnis zal dan op tegenspraak worden uitgesproken.

Hoewel dus niet verplicht is het wél aangeraden om toch aanwezig te zijn op de rechtbank, dan wel je te laten vertegenwoordigen door een advocaat. Zo worden jouw rechten het meeste gewaarborgd. Naar de Politierechter geeft dit ook meer blijk van verantwoordelijkheid en schuldbesef.

Indien u afwezig bent kan de rechter uw persoonlijke verschijning toch nog bevelen als hij deze op een uitgestelde terechtzitting noodzakelijk vindt. Dat gebeurt bijvoorbeeld wanneer de Politierechter twijfelt aan uw bekwaamheid om nog te rijden met bepaalde voertuigen.

U kan steeds een wettig attest voor uw werkgever bekomen bij de griffier dat u aanwezig was in de Politierechtbank de dag van verschijning.

Naargelang het vonnis bij verstek of op tegenspraak werd uitgesproken, staan in principe nog verschillende rechtsmiddelen open zoals verzet en hoger beroep. Lees verder voor meer info over het verzet en het hoger beroep.


Mag iemand anders dan een advocaat mij vertegenwoordigen?

Volgens art. 728 van het Gerechtelijk Wetboek moeten de partijen op het ogenblik van de rechtsingang in persoon of bij advocaat verschijnen. Je mag dus niet zomaar iemand anders of een familielid sturen om jou te verdedigen.

Hierop bestaat één uitzondering. Voor de vrederechter, de rechtbank van koophandel en de arbeidsgerechten mogen de partijen ook vertegenwoordigd worden door hun echtgenoot, hun wettelijk samenwonende, of een bloed- of aanverwante houder van een schriftelijke volmacht en speciaal door de rechter toegelaten.

Voor de politierechter mag dus enkel jijzelf of een advocaat jou verdedigen.


Hoe verdedig je jezelf het best voor de Politierechtbank?

A) Voorbereiding: inzage strafdossier

Het strafdossier of dossier van rechtspleging wordt u ter beschikking gesteld vanaf de dagvaarding tot de dag van de terechtzitting. In dit dossier, dat als basis zal dienen voor de behandeling van uw zaak voor de rechtbank, bevinden zich alle bewijsstukken, die in de loop van het strafonderzoek zijn samengebracht door de procureur des Konings of de onderzoeksrechter.

Het dossier bestaat hoofdzakelijk uit processen-verbaal, die naar aanleiding van onderzoeksverrichtingen (vb. verhoor, huiszoeking,...), zijn opgesteld door de Politie.

Men kan het strafdossier steeds voorafgaand inkijken op de griffie van de Politierechtbank die uw zaak zal behandelen. De griffies is toegankelijk van 8u30 tot 12u30 en van 13u30 tot 16u.

Klik voor meer informatie en de locaties aangaande de verschillende rechtbanken.

Tegen betaling kunt u ter griffie ook verzoeken om een kopie van het gehele of een gedeelte van het dossier. Vanaf de derde kopie betaalt u 0,25 € per bladzijde, zonder dat het totaal bedrag meer dan 1.250,00 € mag bedragen.


b) De zitting van de Politierechter - procedure

Bij aankomst op de Politierechtbank meldt u zich aan bij de griffier, de bode of de zittingsdeurwaarder van de kamer van de Politierechtbank.

Wanneer u kiest om zelf aanwezig te zijn, dient u uw dagvaarding en identiteitsbewijs bij zich te hebben. Ook als u samen met uw advocaat naar de zitting gaat.

Tijdens de behandeling van uw zaak door de Politierechter heeft u het recht zich te verdedigen. Probeer je steeds goed voor te bereiden en neem de nodige bewijsstukken reeds mee naar de Rechtbank.

Ter zitting kan je steeds verzoeken om een kort uitstel om alsnog een advocaat te raadplegen of extra bewijsstukken te verzamelen, waar de Politierechter naargelang de omstandigheden al dan niet mee zal instemmen.

Hiernaast heb je ook het recht om conclusietermijnen te verzoeken aan de Politierechter, om u toe te staan de middelen tot verdediging schriftelijk uit te werken. Dit wordt meestal toegepast in de grotere dossiers.


c) Verloop van de zitting

In de politierechtbank zetelt één rechter die tijdens de zitting wordt bijgestaan door een griffier. De correctionele rechtbank zetelt meestal met één rechter, maar kan in bepaalde gevallen met drie rechters zetelen.

Vervolgens wacht u tot uw zaak wordt behandelt. In principe krijgen de beklaagden met een advocaat voorrang op zij die zonder advocaat in persoon aanwezig zijn. Wanneer de rechter uw zaak oproept, staat u recht en neemt u plaats waar de rechter aanwijst.

Tijdens de behandeling van het dossier zal eerst het openbaar ministerie, vertegenwoordigt door de Procureur des Konings, de feiten overlopen en de bijhorende straf vorderen. Het openbaar ministerie kan gelet de omstandigheden nog steeds de vrijspraak, of een gepaste straf of andere maatregel, vorderen.

Na de vordering van de Procureur des Konings zal u zich vervolgens kunnen verdedigen. De Politierechter oordeelt op basis van volgende verschillende zaken:

  • • De concrete feiten (tijdstip, slachtoffers, …)
  • • De omstandigheden (oorzaak, beweegredenen, …)
  • • Het gerechtelijk verleden (voorgaande veroordelingen)
  • • De wet (wat is de minimum straf, probatiemogelijkheden)
  • • ...

Probeer de rechter dan ook steeds een zo goed mogelijk inzicht te geven in jouw situatie, enkel zo kan hij de meeste geschikte straf opleggen. Als je veel met de wagen rijdt, neem daar dan een bewijs van mee. Hetzelfde geldt voor eventuele opleidingen of cursussen die je ondertussen nog hebt gevolgd.

De Politierechter vaak ter zitting al uitspraak doen. Enkel bij meer complexe zaken kan het dossier kort in beraad worden genomen. Als de uitspraak niet op het einde van de zitting gebeurt, deelt de rechter u de datum mee waarop de uitspraak volgt. De vordering van het openbaar ministerie moet niet worden gevolgd door de Politierechter.


Rechtsbijstand = gratis bijstand van een advocaat

Het is niet noodzakelijk om een advocaat te nemen, maar wel zeker aan te raden. Een advocaat gekend in verkeersrecht zal u onder andere kunnen bijstaan bij het verloop van de procedure, het verzamelen van bewijzen, het pleidooi, ...

Immers vertegenwoordigt een advocaat niet enkel uw stem voor de rechter, verder kijkt deze ook inhoudelijk het dossier na op eventuele procedurefouten of verjaring. Deze zaken worden door niet-juristen veel minder goed gecontroleerd.

Bovendien beschikt de meerderheid van de bestuurders op een rechtsbijstandverzekering bij hun auto verzekering, waardoor zij recht hebben op gratis bijstand door een advocaat. De verzekeraar betaald in principe zo de erelonen van jouw advocaat, ongeacht de feiten. In dat opzicht is het zelfs onverstandig géén advocaat te nemen, als men er wel gratis recht op heeft!

Het is van belang dat men als verzekerde steeds de vrije keuze van advocaat heeft en derhalve niet verplicht is om akkoord te gaan met de aanstelling van de advocaat die door uw rechtsbijstandsverzekeraar wordt voorgesteld. (Artikel 156 Verz.W.)

Op zoek naar een advocaat verkeersrecht? De advocaten van Verkeer-Recht.be zijn gespecialiseerd in alle procedures aangaande het verkeersrecht. Kies voor een professionele bijstand op maat met duidelijke afspraken en transparantie.


De zittingen zijn steeds openbaar

De zittingen van de rechtbanken zijn in principe openbaar. Dit betekent dat de deuren van de gerechtszaal moeten open zijn en om het even wie de zaal mag betreden, niet alleen de beklaagden en al diegenen die betrokken zijn bij een rechtszaak, maar ook het publiek, zoals bijvoorbeeld een journalist.

De rechtbank kan bevelen dat de zitting of een bepaald deel ervan achter gesloten deuren plaatsvindt, bijvoorbeeld als er gevaar is voor de orde of de goede zeden. U kan als beklaagde ook de sluiting van de deuren vragen als u vreest dat de openbaarheid u persoonlijke schade kan berokkenen. De rechter is evenwel niet verplicht om hierop in te gaan. Als de zitting achter gesloten deuren verloopt, worden alleen de betrokken partijen en hun advocaat toegelaten tot de zittingszaal.